Bài thuốc dân gian trị sổ mũi đau họng với ngũ gia bì chân chim
1. Giới thiệu về ngũ gia bì chân chim
Ngũ gia bì chân chim (Schefflera heptaphylla) là một loài cây thường được biết đến với tên gọi chân chim vì hình dáng của lá tương tự như các ngón chân của một con chim. Đây là một loài cây có nguồn gốc từ khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới ở châu Á, đặc biệt là ở các vùng như Đông Nam Á, Ấn Độ và Quần đảo Thái Bình Dương.
Dưới đây là một số đặc điểm và thông tin về ngũ gia bì chân chim:
- Hình dáng và lá: Ngũ gia bì chân chim là một cây cỡ lớn, thường cao từ 4-7 mét, có thể lên tới 10 mét. Cây có thân gỗ và hệ thống cành phân nhánh rất rộng. Lá của cây được xếp xít theo cách giống như lông chim, với từ 5 đến 7 lá chét. Lá chét có hình dạng bầu dục, màu xanh đậm ở mặt trên và nhạt hơn ở mặt dưới. Kích thước của lá thường dao động từ 1 đến 1,5 cm chiều dài và 3-4 mm chiều rộng. Cuống lá ngắn.
- Hoa và quả: Ngũ gia bì chân chim có hoa mọc ở kẽ lá, có cuống hoa ngắn. Hoa của cây thường có đặc điểm đơn tính, nghĩa là một cây có thể mang cả hoa đực và hoa cái. Hoa đực thường mọc ở đầu cành và bao gồm 6 lá dài, 3 nhị và chỉ nhị ngắn. Hoa cái thường mọc ở đỉnh cành và cũng gồm 6 lá dài, với bầu hoa có hình dáng hình trứng.
- Quả nang: Quả của ngũ gia bì chân chim có hình cầu và hơi bẹt, chúng mọc treo xuống ở phía dưới tán lá. Quả có bề mặt khía mờ và có thể có gai nhỏ. Hạt trong quả thường có hình dáng ba cạnh.
Ngũ gia bì chân chim thường được trồng làm cây cảnh trong nhà và vườn. Lá của cây có hình dạng độc đáo và thú vị, làm cho nó trở thành một cây trang trí phổ biến trong việc trang trí nội thất.
Tác dụng dược lý của ngũ gia bì chân chim
Dịch chiết từ vỏ cây ngũ gia bì chân chim có khả năng gia tăng sức lực, kích thích hệ thần kinh một cách rõ rệt, giúp cải thiện sự chống chịu lạnh và ổn định mức đường huyết.
Về khả năng gây độc: Nam sâm có chỉ số LD50 là 53.5g/kg trọng lượng cơ thể, trong khi nhân sâm có chỉ số LD50 là 22g/kg và tam thất là 9g/kg trọng lượng cơ thể. Dựa trên kết quả thực nghiệm, có thể thấy rằng nam sâm thường có tác động độc tính thấp hơn so với các loại thuốc khác trong cùng họ.
Thành phần hóa học của ngũ gia bì chân chim
Vỏ thân của ngũ gia bì chân chim (Schefflera heptaphylla) chứa một số hợp chất như Saponin, tanin và tinh dầu.
Tinh dầu chiếm tỷ lệ khoảng 0,8% trong thành phần vỏ thân. Các hợp chất saponin được phân loại thành hai nhóm ursan và olean. Đến thời điểm hiện tại, đã xác định có tổng cộng 12 saponin, chia thành 6 cặp, tương ứng với ursan 12-ene glycosid (tham khảo bảng A) và olean 12-ene glycosid (tham khảo bảng B). Các nghiên cứu liên quan đến các glycosid này đã được thực hiện bởi các nhà nghiên cứu tại Việt Nam. Trong đó, lần đầu tiên vào năm 1992, T.V. Sung cùng với các tác giả khác đã phân lập và xác định asiaticosid (1), một loại glycosid đã biết có mặt trong vỏ thân của ngũ gia bì chân chim tại Việt Nam với hàm lượng khoảng 0,05%. Asiaticosid (1) là một loại glycosid đã được xác định tồn tại trong rau má.
2. Bài thuốc dân gian trị sổ mũi đau họng với ngũ gia bì chân chim
Dưới đây là một bài thuốc dân gian có thể được sử dụng để chữa sổ mũi đau họng bằng ngũ gia bì chân chim:
Bài thuốc: Dịch chiết ngũ gia bì chân chim cho sổ mũi đau họng
Nguyên liệu:
- Rễ Chân chim 15g
- Cúc hoa vàng (toàn cây) 35g
Cách thực hiện:
- Rửa sạch rễ ngũ gia bì chân chim và hoa cúc vàng
- Cắt hỗn hợp 2 thảo dược thành những mảnh nhỏ.
- Đặt mảnh nhỏ vào một tách nước ấm.
- Đậy nắp tách lại và để vỏ thân ngâm trong nước sôi khoảng 15-20 phút.
- Sau khi ngâm, lấy mảnh vỏ ra khỏi nước, để lại nước dịch chiết.
Cách sử dụng:
- Sử dụng nước dịch chiết ngũ gia bì chân chim để làm nước súc miệng hoặc hít thở qua mũi.
- Để làm nước súc miệng, bạn có thể lấy một ít nước dịch vào miệng, súc miệng trong khoảng 30 giây và sau đó nhổ ra. Không nên nuốt nước dịch.
- Để hít thở qua mũi, bạn có thể hâm nóng một chút nước dịch và hít thở qua mũi trong vòng vài phút.
- Lặp lại quy trình này mỗi ngày theo nhu cầu hoặc đều đặn cho đến khi triệu chứng sổ mũi và đau họng cải thiện.
Lưu ý:
- Trước khi sử dụng bất kỳ bài thuốc nào, hãy tham khảo ý kiến từ chuyên gia y tế hoặc dược sĩ, đặc biệt nếu bạn có bất kỳ vấn đề sức khỏe nào.
- Nếu bạn có dấu hiệu tăng triệu chứng hoặc triệu chứng không giảm sau một thời gian, hãy tham khảo bác sĩ ngay lập tức.
Bài thuốc này chỉ mang tính chất tham khảo và không thay thế cho tư vấn y tế chuyên nghiệp.
