Bài thuốc Đông y thiên môn đông chữa ho
1.Giới thiệu dược liệu thiên môn đông
Thiên môn đông (Asparagus cochinchinensis) là một dược liệu quý trong Đông y có nhiều tác dụng đối với sức khỏe và điều trị bệnh. Dưới đây là mô tả về thiên môn đông:
- Tên gọi khác: Địa môn đông, thiên môn, duyên môn đông, điên lặc, kim hoa, tương mỹ, mãn đông, dây tóc tiên, thiên văn đông,…
- Tên khoa học: Asparagus cochinchinensis
- Họ: Hành tỏi (danh pháp khoa học: Liliaceae)
Mô tả cây: Thiên môn đông là một loại thảo dược có thân rễ dài, mảnh mai, màu trắng hoặc vàng nhạt. Cây có thân non cao khoảng 1-2m, thân non mềm mại, màu xanh. Lá cây mọc so le, hẹp và dẹp, màu xanh tươi. Hoa thiên môn đông có màu trắng, hình thù giống như bông hoa chuông nhỏ.
Thành phần hóa học có trong thiên môn đông:
- Beta-sitosterol: Là một dạng của các hợp chất tổng hợp từ cây thực phẩm và được cho là có tác dụng hỗ trợ làm giảm cholesterol và hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
- 5,5-methoxymethyl furfural: Là một hợp chất có thể có tác dụng chống viêm và kháng khuẩn.
- Yamogenin: Là một saponin steroid tự nhiên, có khả năng chống viêm và có tác dụng tương tự hormone.
- Xylose: Là một loại đường đơn, có thể cung cấp năng lượng cho cơ thể.
- Glucose: Là một đường đơn quan trọng cho việc cung cấp năng lượng cho cơ thể.
- Sarsasapogenin: Là một loại saponin có tác dụng kháng viêm và hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
- Asparagine: Là một loại acid amin, là thành phần cơ bản của protein.
- Proline, alanine, valine, tyrosine, methionine: Đây là các acid amin cơ bản cần thiết cho việc xây dựng và duy trì các protein trong cơ thể.
- Sucrose: Là một đường đôi, là nguồn năng lượng quan trọng cho cơ thể.
- Acid amin: Là các hợp chất hữu cơ chứa nhóm amino (-NH2), là thành phần cơ bản của protein và có vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa.
- Rhamnose: Là một loại đường đơn, có thể có tác dụng chống viêm và kháng khuẩn.
Các thành phần này đóng vai trò quan trọng trong các tác dụng và ứng dụng của thiên môn đông trong Đông y và y học cổ truyền.

Các tác dụng chính:
- Bồi bổ sức khỏe: Thiên môn đông có tác dụng bồi bổ cơ thể, giúp tăng cường sức kháng và nâng cao thể trạng.
- Điều trị tiểu đường: Dược liệu này có khả năng hỗ trợ điều trị tiểu đường bằng cách ổn định đường huyết.
- Hỗ trợ hô hấp: Thiên môn đông có tác dụng làm dịu ho có đờm, giúp làm sạch đường hô hấp và làm dịu các triệu chứng liên quan đến viêm họng.
- Nuôi dưỡng da: Thiên môn đông cũng có tác dụng nuôi dưỡng làn da, giúp da trở nên mềm mịn và giảm nguy cơ nám sạm.
2. Bài thuốc Đông y thiên môn đông chữa ho

Bài thuốc thiên môn đông chữa hò gà
Bài thuốc trị ho gà chứa một số dược liệu khá quen thuộc trong Đông y. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết về cách thực hiện:
Chuẩn bị:
- Quất hồng: 5g
- Qua lâu nhân: 5g
- Bạch bộ: 10g
- Mạch môn: 12g
- Thiên môn đông: 12g
Thực hiện:
- Rửa sạch các dược liệu.
- Cho quất hồng và qua lâu nhân vào nấu cùng với 800ml nước. Đun sôi và sau đó vặn nhỏ lửa nấu trong khoảng 20-30 phút cho đến khi nước còn khoảng 400ml.
- Cho bạch bộ, mạch môn và thiên môn đông vào nấu cùng với 800ml nước. Đun sôi và sau đó vặn nhỏ lửa nấu trong khoảng 20-30 phút cho đến khi nước còn khoảng 400ml.
- Khi nước sắc từ cả hai lần nấu đã nguội, bạn có thể chia thành 2 phần để uống trong cả ngày.
- Uống bài thuốc trong ngày, mỗi lần uống 1 phần sắc nước.
Bài thuốc chữa ho có đờm và thổ huyết
Chuẩn bị:
- Ngũ vị tử
- Mạch môn
- Thiên môn đông
Thực hiện:
- Lấy các vị thuốc trên theo lượng nhau để đảm bảo cân đối.
- Đun sôi một lượng nước thích hợp
- Khi nước đã sôi, đưa các vị thuốc vào nấu.
- Vặn nhỏ lửa và nấu khoảng 20-30 phút để các dược liệu có thời gian thấm vào nước. Nấu thành dạng cao
Cách dùng:
- Khi nước sắc đã lọc, bạn có thể cho mật ong vào và khuấy đều để tạo thành viên uống.
- Dùng mỗi ngày với liều lượng từ 4 – 5g.
Bài thuốc trị chứng ho gà, ho lâu ngày, ho do nhiệt kèm theo đờm đặc
Bài thuốc này được chế biến từ các dược liệu thông thường trong Đông y để giúp giảm chứng ho gà, ho lâu ngày, và ho do nhiệt kèm theo đờm đặc. Dưới đây là cách thực hiện chi tiết:
Chuẩn bị:
- Mạch môn
- Thiên môn đông
- Cam thảo
- Trần bì
- Bạch bộ
Thực hiện:
- Lấy các vị thuốc theo lượng nhau để đảm bảo cân đối.
- Đun sôi một lượng nước thích hợp (ví dụ: 800ml nước).
- Khi nước đã sôi, đưa các vị thuốc vào nấu.
- Vặn nhỏ lửa và nấu khoảng 20-30 phút để các dược liệu có thời gian thấm vào nước.
- Sau khi nấu xong, lọc lấy nước sắc từ các dược liệu, chất lọc còn lại.
Cách dùng:
- Lấy nước sắc đã lọc và chia thành 3 lần uống trong ngày.
- Dùng sau khi ăn khoảng 1 giờ để tăng khả năng hấp thu và tiêu hoá của cơ thể.
Bài thuốc chữa ho nhiệt thể mãn tính
Đây là một bài thuốc được chế biến từ các dược liệu trong Đông y để giúp giảm chứng ho nhiệt thể mãn tính. Dưới đây là cách thực hiện chi tiết:
Chuẩn bị: Mỗi vị thuốc 12g
- Tỳ bà diệp
- Qua lâu nhân
- Bối mẫu
- Hạnh nhân
- Tử uyển
- Khoản đông hoa
- Thiên môn đông
- Tang bạch bì (đã tẩm mật sao)
Thực hiện:
- Đun sôi một lượng nước thích hợp
- Khi nước đã sôi, đưa các vị thuốc vào nấu.
- Vặn nhỏ lửa và nấu khoảng 20-30 phút để các dược liệu có thời gian thấm vào nước.
- Sau khi nấu xong, lọc lấy nước sắc từ các dược liệu, chất lọc còn lại.
Cách dùng:
- Lấy nước sắc đã lọc và chia thành 3 lần dùng trong ngày.
- Dùng sau khi ăn khoảng 1 giờ để tăng khả năng hấp thu và tiêu hoá của cơ thể.


